1 / 53

Hafta 1 Bilişim Teknolojileri Temel Kavramları - I

Temel Bilgisayar Bilimleri Dersi. Hafta 1 Bilişim Teknolojileri Temel Kavramları - I. Konya, 2012. GİRİŞ. Bilgisayar:. Belirli bir mantık sırasında verilen komutları çalıştırarak istenilen işlemleri yapabilen elektronik aygıttır. Genel Özellikleri:. Çok hızlı işlem yapabilirler.

Download Presentation

Hafta 1 Bilişim Teknolojileri Temel Kavramları - I

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author. Content is provided to you AS IS for your information and personal use only. Download presentation by click this link. While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server. During download, if you can't get a presentation, the file might be deleted by the publisher.

E N D

Presentation Transcript


  1. Temel Bilgisayar Bilimleri Dersi Hafta 1 Bilişim Teknolojileri Temel Kavramları - I Konya, 2012

  2. GİRİŞ • Bilgisayar: Belirli bir mantık sırasında verilen komutları çalıştırarak istenilen işlemleri yapabilen elektronik aygıttır. • Genel Özellikleri: • Çok hızlı işlem yapabilirler. • Birçok bilgiyi, bellek birimlerinde saklayabilirler. • Saklanılan bilgilere çok hızlı bir biçimde erişebilmeyi sağlarlar. • Ağ altyapısı üzerinden iletişim kurmayı sağlarlar. • Ses, resim, hareketli görüntü, video gibi pek çok veri üzerinde çalışmaya olanak sağlarlar.

  3. Genel Olarak Bir Bilgisayarın Görünüşü Ekran(monitör) Kasa Klavye Fare(Mouse)

  4. Bilişim Teknolojisi Bilgiyi daha etkin yöntemlerle depolamak, depolanan bilgilere daha hızlı erişimi sağlamak, paylaşılır bilgi yığınları oluşturmak, internet ve bilgisayar ağları üzerinden bilgiye ulaşmak için yapılan çalışmaların bütünüdür. Özetle bilişim teknolojisi bilgi ile ilgili olan birçok şeyi daha kusursuz ve daha iyi şartlarda elde etmek için yapılan çalışmalardır.

  5. Bilgisayar Çeşitleri • Özel Amaçlı Bilgisayarlar • Ne alanda yapıldıysa o alanda hizmet veren bilgisayarlardır. Örneğin; • müzik seti, robotlar, ev araçları gibi. • Süper Bilgisayarlar • Kullanıcı sayısının çok olduğu yerlerde veya yüksek hıza ihtiyaç duyulan yerlerde kullanılırlar. Güncel olarak en hızlı bilgisayarlardır. NASA gibi özel kurumlarda kullanılırlar.

  6. Masaüstü Bilgisayarlar • Taşınabilir olmayan kişisel bilgisayarlardır. İşlem gücünün yüksekliği ve sonradan parça eklenebilmesi özelliklerinden dolayı tercih edilmektedir. İşlem gücü ve fiyat açısından en uygun bilgisayar türüdür.

  7. Dizüstü Bilgisayarlar • Taşınabilir bilgisayarlar arasında yüksek işlem gücü olan çoğunlukla masaüstü bilgisayarların yerine de kullanılabilen bilgisayarlardır. Ekran, klavye, fare, hoparlör gibi tüm bilgisayar birimlerini bir arada bulundurması ve uygun fiyatları nedeniyle özellikle son zamanlarda çok tercih edilmektedir. Tabletbilgisayarlar farklı bir tür olarak düşünülse de dizüstü bilgisayarların ekrandan doğrudan komut kabul edebilen çeşitleridir.

  8. Avuç İçi Bilgisayarlar • Dizüstü bilgisayarlar taşınabilir olsa da yaklaşık 3kg olan ağırlıkları ve 3 saat düzeyindeki pil ömürleri pratikliklerini kısıtlamaktadır. Bu nedenle daha düşük işlem gücüne sahip olsa da, uzun pil ömrü ve cebe sığan boyutlarıyla avuç içi bilgisayarlar popülerlik kazanmıştır. Cep telefonu özelliği de bulunabilen bu cihazlar giderek yaygınlaşmaktadır. • Giyilebilir bilgisayarlar • Teknolojinin gelişmesiyle birlikte gözlük tipi ekranlar, sanal klavyeler gibi donanımlar farklı türlerde bilgisayarlar oluşturmayı kolaylaştırmıştır. Giyilebilir bilgisayar bu türlerden biridir. Eldivene benzeyen girdi aracı, göze takılan ekranı sayesinde değişik bir bilgisayar kullanımı deneyimi sunmaktadır.

  9. Bir Kişisel Bilgisayarın Temel Parçaları • Bilgisayarlar üç ana birimden oluşur: • Sistem birimi: Ana kart, merkezî işlem birimi, ana bellek, ekran kartı, sabit disk, disket sürücü, kasa ve güç ünitesi gibi donanımların bulunduğu birimdir. • Giriş Birimleri: Bilgilerin bilgisayara aktarılmasını sağlayan klavye, fare, tarayıcı yada bilgisayara takılmış video isleme kartı gibi herhangi bir kart olabilir. • Çıkış Birimleri: İşlemcinin çıkan sonuçları aktarabileceği ünitelerdir. Monitör, yazıcı, sürücüler, yada bilgisayar üzerindeki herhangi bir alet (Herhangi bir PCI yada PCI-Express kart) olabilir.

  10. Bir Kişisel Bilgisayarın Temel Parçaları

  11. Kontrol birimi: Girdi ilk olarak buraya gelir ve bilgisayarda işleneceği doğru yere gönderilir. • Bir Bilgisayarın Çalışma Mantığı Aritmetik Birim: Bir bilgisayar işlemlerinin tamamını burada gerçekleştirir. Kontrol ve aritmetik birimlerine topluca Merkezi işlem Birimi (CPU) denir. Bilgisayar girdi ile beslenir. İşlenmiş veri olan çıktı kullanıcıya gönderilir. Bellek: Veriler ve komutlar burada saklanır.

  12. DONANIM Bilgisayar donanımı, bir bilgisayarı oluşturan fiziksel parçaların genel adıdır.Bu parçalar, kişisel bilgisayarlar, otomobiller, çamaşır makinesi ve benzeri elektrikli ev eşyaları veya çeşitli sanayi uygulamaları gibi birçok alanda kullanılır. İç ve Dış olarak ikiye ayrılır. Bir donanım parçası başka bir donanım parçası (genellikle bilgisayar kasası) içine yerleştiriliyorsa iç donanım olarak adlandırılır. Bağımsız kasa, kutu veya kılıf içinde bulunan bilgisayar kasası içinde yer almayan donanımlara dış donanım denir. Bunlar kamera, USB girişi, bluetooth, kızılötesi, tarayıcı, yazıcı vb. gibidir. Bir bilgisayar donanımı dış ortamdan bilgisayara veri aktarmak için kullanılıyorsa giriş birimi, bilgisayardan dış ortama veri aktarmak için kullanılıyorsa çıkış birimi olarak adlandırılır.

  13. Güç Kaynağı Bilgisayarın çalışması için elektrik enerjisini sağlayan birimdir. Genellikle metal bir kasanın içerisinde bulunur. Güç kaynağı elektriği prizden alarak onu bilgisayarın kullanabileceği 5 V ve 12 V değerine ayarlar. Güç kaynağının ısınmasını önlemek için bir fanı da bulunur.

  14. Bios BIOS, (Basic Input - Output System) (Temel Giriş - Çıkış Sistemi). EPROM adı verilen bir yonga üzerinde ROM Bellek (Read Only Memory) (Salt Okunur Bellek) biçiminde yer alan bir tür yazılımdır. Bilgisayar açıldığı anda işlemciye tüm diğer donanımları sırasıyla tanıtır. Donanımların temel iletişim protokollerini belirler. İşletim sisteminin başlangıç öğelerinin Herhangi bir sürücüden (H.d.d, CD-ROM vb.) yüklenmesini sağlar. İşletim sistemi çalışırken donanım ve işletim sistemi arasındaki ilişkileri düzenler.

  15. Bios Bios Pili Bios

  16. Ana kart Bilgisayarın omurgasıdır. Tüm donanımın birbiri ile olan fiziksel bağlantısını sağlar. Bilgi akısının tamamı ana kart üzerinden sağlanır. Bilgisayar ilk açılısını ana kart üzerinde bulunan değiştirilemez hafızadaki (ROM) veriler yardımıyla gerçekleştirir. Ana kartın veri yollarındaki hızı, sahip olduğu işlemci, hafıza ve sabit diske göre değişiklik göstermektedir.

  17. Bir Kişisel Bilgisayarın Ana kartı

  18. Bir Dizüstü Bilgisayarın Ana kartı

  19. MİB (Merkezi İşlem Birimi) Bilgisayarın beyni olarak adlandırılabilir. İşlemci, mikroişlemci gibi adları da vardır. Veriyi isleme kabiliyetine sahiptir. Üç temel görevi vardır: Mantıksal işlemler: 3>5 yanlıştır, 1=1 doğrudur gibi kararları verir. Matematiksel İşlemler: 1+1=2 ve 6-2=4 gibi işlemleri yapar. Kontrol Mekanizması: Bilgisayar üzerindeki aletlerin işlemciyle ve kendileriyle olan ilişkilerini düzenlemek ve kontrol etmek.

  20. Ekran Kartı: Bilgisayarın görüntü vermesini sağlayan birimidir. Ekran kartları harici ISA, VLB, PCI, AGP veya PCI-Express veri yollarını kullanan PC kartları olarak veya ana kart üzerinde chipset içerisinde yerleşik olarak bulunmaktadır.

  21. Ekran Kartı Standartları: Ekran kartı standartları VGA ve VESA olarak iki türdür. VGA: En yaygın ekran kartı türüdür. Analog sinyallerle çalışır. 16 bit renk derinliği ve 640x480 piksel çözünürlükle çalışır VESA: 1.280 x 1.024 piksel çözünürlüğe ve 16 Bit renk derinliğine sahip günümüz bilgisayarlarında kullanılan kartlardır. SVGA, XGA vb. gibi tanımlamalar görüntü kartı standartlarını değil, monitör yani görüntü biriminin desteklediği çözünürlüğü tanımlamak için kullanılmaktadır.

  22. Ses Kartı: Bilgisayarda analog ve dijital ses işlevlerini yerine getiren elektronik birimidir. Ekran Kartı Ses Kartı

  23. Bellek ve Çeşitleri • Bellek: Bilgisayarda çeşitli programların çalıştırıldığı , geçici veya kalıcı • bilgilerin bulunacağı hafıza alanlarıdır. Veri Birimi BYTE‘ dır. • Bit: Türkçe karşılığı ikili sayı sistemidir. Doğru – yanlış ya da evet – hayır • gibi iki değer alabilen “0” ve “1” ile ifade edilen sayı sistemidir. • Byte: Sayısal kodlamada kullanılan ve anlam ifade eden en küçük veridir. • 8 bitin bir araya gelmesiyle oluşur. 1 byte ile 256 adet farklı anlamlı bilgi ifade • edilebilir.

  24. Dönüşümler 8 Bit = 1 Byte 1024 Byte = 1 KiloByte (KB) 1024 KB = 1 MegaByte (MB) 1024 MB = 1 GigaByte (GB) 1024 GB = 1 TeraByte (TB)

  25. Bellek ve Çeşitleri • Bilgisayar içinde ROM ve RAM bellek olmak üzere iki çeşit bellek bulunur. • Rom Bellek (Read Only Memory): Sadece okunabilir bellektir. Bir işletim sistemi, bilgisayar ve onun çevresel birimleri arasındaki iletişimi kontrol ederek, bilgisayara veri girişi yapma, kaydetme ve çıkış işlemlerini gerçekleştirmekten sorumludur. Bu bellek üretici firma tarafından hazırlanmıştır. Bilgileri okunabilir fakat üzerinde bir değişiklik yapılamaz. Bu bilgiler makineyi kapatma veya elektrik kesintisinden etkilenmezler ve silinmezler.

  26. Bellek ve Çeşitleri • Ram Bellek (Random Access Memory): RAM bilgilerin geçici olarak depolandığı bir hafıza türüdür. Bilgisayarlar genellikle o an üzerinde çalıştıkları programlar ve işlemlerle ilgili bilgileri RAM denen bu hafıza parçasında tutarlar. Elektrik kesintisi olduğunda RAM bellekteki bilgiler silinmektedir.

  27. Bellek ve Çeşitleri • Flash Bellekler: USB 1.1, 2.0 veya 3.0 ara yüzü ile entegre edilmiş, kapasiteleri 256 GB'a kadar ulaşabilen, küçük, hafif, çalışma esnasında sökülüp takılabilir veri depolama aygıtlarıdır. Neredeyse USB veri yolunu destekleyen tüm sistemler tarafından kullanılabilir. USB flaş bellekler aynı zamanda flaş sürücü, flaş disk adları ile de bilinmektedir. Flaş sürücüler sadece bilgisayarın USB girişine takılı olduğu sürece çalışır durumdadırlar ve harici güç kaynağı veya pil gücüne ihtiyaç duymazlar ve her türlü bilgi saklanabilir. Optik sürücülerden daha hızlı ve kullanımı daha kolaydır.

  28. Bellek ve Çeşitleri • Ön Bellek: PC üzerinde genellikle RAM ile MİB arasına yerleştirilmiş küçük ve hızlı bir bellek türüdür. Görevi işlemciye yüksek hızlı erişimi sağlamaktır. RAM ile işlemci arasındaki veri transferlerinde görev alır; hızı dengeler. Bir uygulamayı çalıştırdığımızda bilgileri tutarak ikinci kez çalıştırdığımızda daha hızlı ulaşımı sağlar.

  29. Giriş Birimleri • FareBilgisayarda çizim yapmak, oyun oynamak, komut seçmek ve çalıştırmak gibi işlemlerde kullanılan yardımcı donanım birimidir. Tekerlek Sağ tuş Sol tuş

  30. Giriş Birimleri • KlavyeBilgisayarda yazı yazmak, veri girmek ve bilgisayara komut vermek için kullanılan donanım birimidir. Harf Tuşları Özel Görevli Tuşlar Multimedia Tuşları Fonksiyon Tuşları Rakam Tuşları

  31. Giriş Birimleri • Dokunmatik Altlık (Touchpad): Dokunmatik altlık üzerinde parmağın hareketi ile ekranda okun hareket ettirilmesine yarayan bir aygıttır. Genellikle dizüstü bilgisayarlarda kullanılır. Farenin görevini yapar. Alanı yaklaşık 50 cm2’dir.

  32. Giriş Birimleri • Tarayıcı: Bir resim, bir fotoğraf veya kağıt üzerinde bir dokümanı bilgisayar ortamına geçirmenizi sağlayan araçtır

  33. Giriş Birimleri • Oyun Çubuğu (Joystick): Hareketi sayısal elektrik sinyallerine çevirerek bilgisayara aktarılır. Bilgisayar oyunlarında ve benzetim (simülasyon) programlarında giriş birimi olarak kullanılır.

  34. Giriş Birimleri • TV / Video Kartı: • Bilgisayar üzerinde üretilmiş görüntü, ses, yazı ve diğer veriler üzerinde işlem yapmada kullanılır. Ayrıca TV kartı ile TV yayınları da izlenilebilir.

  35. Giriş Birimleri • Dokunmatik Ekranlar: Ekran üzerinde görünen komuta parmakla dokunulduğunda komutun çalışmasını sağlayan ekran tipidir. Bazı bankamatiklerde, tabletlerde görülebilir.

  36. Giriş Birimleri • Optik Okuyucu:Yüzey üzerine optik ışık yansıtarak okuma yapabilen aletlerdir. Sınav kağıtlarının okunmasında yaygın olarak kullanılırlar.

  37. Çıkış Birimleri • Ekran (Monitör):Bilgisayarın görüntüleme birimidir. Monitör bilgisayarda yapmış olduğumuz işlemleri görmemizi sağlar. CRT Monitör LCD Monitör

  38. Çıkış Birimleri • Yazıcı (Printer):Yazıcı bilgisayar ortamındaki bilgileri kağıt ve benzeri objelere yazan elektronik baskı birimidir.

  39. Çıkış Birimleri • Çizici:Yazıcılara göre daha büyük kağıtlara basım yapabilen baskı birimleridir. Ebat olarak ta yazıcılardan daha büyüktürler.

  40. Çıkış Birimleri • Hoparlör:Hoparlör bilgisayarın ses kartından gelen sinyalleri kullanıcının duyacağı formata dönüştüren alettir. Dahili ya da harici olarak bulunabilirler.

  41. DEPOLAMA BİRİMLERİ • Sabit Disk (Hard Disk): • Verileri kalıcı olarak depolayabildiğimiz birimdir. Sabit disklerin kapasiteleri GB değeri üzerinden, performansları ise veri erişim hızını belirleyen saniyede diskin dönme hızı olan RPM değeri üzerinden değerlendirilir. Sabit diskler iki farklı mimari üzerinde kurulmuştur. IDE arabirimi kullananlar ve SATA arabirimi kullananlar. SATA yapısına sahip sabit disklere erişim IDE’ ye göre daha hızlıdır. Ana karta sabit diskin yapısal özelliğine göre tasarlanmış kablolar ile bağlanır.

  42. Sabit Disk (Hard Disk): • Sabit diske kayıtlı programlar çalıştırıldığında, program komutları ana belleğe (RAM) yüklenir ve ana bellek üzerinde program çalışır. Çalıştırılan program sabit diskte kayıtlı bilgileri kullanacağı zaman, kullanılacak bilgiler sabit diskten ana belleğe alınır. Programın gerektirdiği işlemler merkezi işlem birimi ile yapılır. Programın ürettiği sonuçlar sabit diske kaydedilir.

  43. Sabit Disk (Hard Disk): • Sabit diskler günümüzde farklı hızlara sahip olarak üretilseler de en çok karşımıza çıkabilecek iki türü 7200 RPM veya 4200 RPM’dir. Genellikle 4200 RPM olanlar diz üstü bilgisayarlarda kullanılırlar.

  44. CD-ROM (Compact Disk – ROM): • 650 MB ve daha üstünde bilgi saklayabilen, optik olarak okunan yan bellek birimidir. Bilgisayar teknolojisinin gelişmesiyle ortaya çıkan CD'ler özellikle resim, hareketli görüntü, ses gibi çok büyük bilgi alanlarının saklanmasında kolaylık sağlamıştır. • İki tür CD-ROM sürücüsü vardır: • CD-ROM Reader (CD-ROM Okuyucu): Yalnızca CD'leri okumak amacıyla kullanılan donanımlardır. Bu sürücüler ile veri (data) CD'leri, müzik CD'leri, film CD'leri (VCD-Video CD) gibi CD'ler okunabilir. • CD Writer (CD Yazıcı): CD'lere kayıt yapmak ve CD'leri okumak amacıyla kullanılan donanımlardır.

  45. CD-ROM (Compact Disk – ROM): • CD'leri okumak için CD-ROM okuyucularda optik bir lens vardır. CD'lere yazma işleminde ise lâzer ışınları kullanılır. CD üzerindeki kimyasal bir tabaka, lâzer ışınları ile yakılarak CD üzerinde çukur ve tümsekler (0-1) oluşturulur. Okuma aşamasında CD üzerine yansıtılan bir ışın, çukur ve tümseklerden değişik yansımalar yapar. Işığı yoğunlaştıran optik lens foto transistor tarafından algılanan bu değişik yansımalar 0'lara ve 1'lere dönüştürülür.

  46. CD-ROM (Compact Disk – ROM): • CD-ROM’ların değisik okuma ve yazma hızları vardır. Örneğin 16X, 32X, 48X, 52X gibi.

  47. DVD-ROM (Digital Versatile Disc) Çok - Yönlü Sayısal Disk: • Çok yüksek kapasitede bilgi saklamaya yarayan salt okunur depolama aracıdır. Kapasiteleri 4.7GB ile 17GB arası değişmektedir. CD’lerden çok daha yüksek boyutlarda bilgi saklayabildikleri için günümüzde en çok tercih edilen bilgi depolama araçları olmaya başlamıştır.

  48. Bilgisayarın Performansını Etkileyen Faktörler • GPU (İşlemci) Hızı • Günümüz bilgisayar sistemlerinde CPU hızı kullanılan mikron teknolojisi, üretim tekniği ve kalıp boyutuna göre değişir. İşlemcilerin hızı MHz cinsinden ölçülür. 1 MHz (bir megahertz) saniyede bir milyon sinyal anlamında düşünülebilir. Merkezi işlem biriminin bir saniyede yapabildiği işlem sayısının milyon cinsinden gösterimi MIPS (million instruction per second) olarak adlandırılır. Bilgisayarın içersinde işlemlerin yerine getirilmesi ve donanım aygıtlarının birbirleri arasındaki senkronizasyonu sağlayan bir saat vardır.

  49. Bilgisayarın Performansını Etkileyen Faktörler • CPU (İşlemci) Hızı: • İşlemci yerine getirdiği işleri bir saat döngüsü denen zaman biriminde gerçekleştirir. Bu zaman birimine frekans adı verilir. Çoğu zaman işlemcilerin hızları çalışma frekansları ile ölçülür ancak frekans değeri tek başına belirleyici bir rol oynamaz. Çünkü işlemciler bir çok bileşenden oluşur. İşlemciyi oluşturan bileşenler arasındaki veri iletişimi tıpkı bir otoyola benzetilebilir. Örneğin otoyolun bir bölümünde bir çalışma olduğunda trafik yavaşlar. Üç şeridin üçü birden düzenli olarak kullanıldığındaysa trafik akıcı bir şekilde devam eder.

  50. Bilgisayarın Performansını Etkileyen Faktörler • RAM Bellek Büyüklüğü: • Bilgisayar sistemlerinde işlemcide isleme konulacak bilgilerin RAM bellek içinde tutulması, işlemcinin bilgiye ulaşma hızını doğrudan etkiler. Bundan dolayı RAM bellek kapasitesinin büyük olması sistem performansını olumlu yönde etkiler. 256 MB RAM, 128 MB RAM’a göre daha yüksek hızda çalışmayı sağlar.

More Related