1 / 59

KONFERENCJA A KTUALIZACJA S TRATEGII R OZWOJU W OJEWÓDZTWA L UBELSKIEGO - K ONTEKST L OM

KONFERENCJA A KTUALIZACJA S TRATEGII R OZWOJU W OJEWÓDZTWA L UBELSKIEGO - K ONTEKST L OM Bogdan Kawałko Dyrektor. LUBLIN, 24 lipca 2012 r. Plan prezentacji. Prezentacja Założeń aktualizacji Strategii. Uwarunkowania aktualizacji SRWL. Pozycja rozwojowa regionu i LOM.

varen
Download Presentation

KONFERENCJA A KTUALIZACJA S TRATEGII R OZWOJU W OJEWÓDZTWA L UBELSKIEGO - K ONTEKST L OM

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author. Content is provided to you AS IS for your information and personal use only. Download presentation by click this link. While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server. During download, if you can't get a presentation, the file might be deleted by the publisher.

E N D

Presentation Transcript


  1. KONFERENCJA • AKTUALIZACJA STRATEGII ROZWOJU WOJEWÓDZTWA LUBELSKIEGO • - KONTEKST LOM • Bogdan Kawałko • Dyrektor LUBLIN, 24 lipca 2012 r.

  2. Plan prezentacji Prezentacja Założeń aktualizacji Strategii Uwarunkowania aktualizacji SRWL Pozycja rozwojowa regionu i LOM Założenia Strategii – kontekst LOM Wnioski, wyzwania, pytania do dyskusji

  3. Wprowadzenie - cel konferencji Debata publiczna nad Założeniami aktualizacji strategii • Cykl spotkań organizowanych w ramach publicznej debaty nad Założeniami aktualizacji strategii • Puławy – 19 czerwca • Chełm – 26 czerwca • Biała Podlaska – 28 czerwca • Zamość – 3 lipca • Lublin • LOM – 24 lipca • środowiska naukowe i przedsiębiorcy

  4. Wprowadzenie - uczestnicy spotkania • 45 jednostek samorządu terytorialnego, w tym: • Powiaty: • Lubartowski • Lubelski • m. Lublin • Łęczyński • Świdnicki • 40 gmin

  5. Założenia SRWL - rola założeń Założenia mają na celu • określenie przestrzeni strategicznej dla opracowania nowej generacji Strategii Rozwoju Województwa Lubelskiego, • wskazanie sposobów oraz możliwości wyboru mechanizmów pozwalających na wykorzystanie dostosowanych do charakteru regionu narzędzi rozwoju, • zapewnienie transparentności i partycypacji społecznej w budowaniu Strategii.

  6. Założenia Strategii - zasady • Strategia będzie opracowywana w oparciu o 6 głównych zasad: • Podwójnej spójności • z dokumentami strategicznymi opracowanymi na poziomie UE oraz krajowym, • z dokumentami strategicznymi na poziomie regionalnym • Partnerstwa • zaangażowanie partnerów społeczno-gospodarczych • Elastyczności • dostosowanie i korygowanie pierwotnych założeń strategii do zmieniającego się otoczenia i uwarunkowań • Trwałości i zrównoważonego rozwoju • wykorzystanie endogenicznych potencjałów, • efektywne i racjonalne korzystanie z zasobów

  7. Założenia Strategii - zasady • cd. • Koncentracji • tematycznej czyli zdefiniowanie • endogenicznych potencjałów rozwojowych, • przewag konkurencyjnych, • barier wykorzystania przewag, • sposobów przełamania barier. • terytorialnej (place basedpolicy), zdefiniowanie obszarów geograficznych, dla których istnieje potrzeba wzmacniania specyficznych potencjałów, bądź przełamywania barier rozwojowych • Wiarygodności danych (GUS, Eurostat, ekspertyzy itp.)

  8. Założenia Strategii wobec nowej perspektywy • Wzmocnienie roli i funkcji koordynacyjnej Strategii • Zintegrowanie z planowaniem przestrzennym • Redukcja celów do 3 – 4 najważniejszych • Zmiana z podejścia wyrównawczego na politykę zorientowaną terytorialnie (place basedpolicy), terytorializacja: • Obszary Strategicznej Interwencji (OSI), • Obszary Funkcjonalne (OF) • Obszary Problemowe (OP) • Wieloszczeblowe zarządzanie - mobilizowanie regionalnych i lokalnych aktorów i inicjatyw • Zorientowanie na konkretne cele, rezultaty i efekty • Wyselekcjonowanie głównych potencjałów rozwojowych i oparcie rozwoju regionu o ich wykorzystanie

  9. Założenia SRWL - przesłanki i uwarunkowania aktualizacji • Uwarunkowanie globalne, a także krajowe, tj.: • procesy globalizacji, • funkcje granicy, • zwiększające się koszty energii, • nowy model polityki regionalnej, • nowe wyzwania i potrzeby regionu • i inne • Dokumenty programowe i strategiczne • Przepisy prawne 9

  10. Przesłanki aktualizacji - dokumenty programowe i strategiczne Pakiet rozporządzeń dla Polityki Spójności Strategia UE: Europa 2020. Strategia na rzecz inteligentnego i zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu Dokument przyjęty Wspólna Polityka Rolna oraz Polityka Rybacka Dok. w trakcie oprac./aktualizacji

  11. Krajowa Strategia Rozwoju Regionalnego 2010 - 2020 • Triada celów KSRR 2010 - 2020: 1. Wspomaganie wzrostu konkurencyjności regionów 2. Budowa spójności terytorialnej i przeciwdziałanie procesom marginalizacji na obszarach problemowych Konkurencyjność Cel 1 Spójność Cel 2 Sprawność Cel 3 3. Usprawnianie procesów planowania i realizacji polityk publicznych mających wpływ terytorialny Cel strategiczny Efektywne wykorzystanie specyficznych regionalnych potencjałów rozwojowych 11

  12. Krajowa Strategia Rozwoju Regionalnego 2010 - 2020 • Cel 1 Wspomaganie wzrostu konkurencyjności regionów 1.1. Wzmacnianie funkcji metropolitalnych ośrodków wojewódzkich i integracja ich obszarów funkcjonalnych 1.2. Tworzenie warunków dla rozprzestrzeniania procesów rozwojowych i zwiększania ich absorpcji poza ośrodkami wojewódzkimi 1.3. Budowa podstaw konkurencyjności województw – działania tematyczne

  13. Krajowa Strategia Rozwoju Regionalnego 2010 - 2020 • Cel 2 2.1 Wzmacnianie spójności w układzie krajowym, 2.2 Wspieranie obszarów wiejskich o najniższym poziomie dostępu mieszkańców do dóbr i usług warunkujących możliwości rozwojowe, 2.3 Restrukturyzacja i rewitalizacja miast i innych obszarów tracących dotychczasowe funkcje społeczno-gospodarcze, 2.4 Przezwyciężanie niedogodności związanych z położeniem obszarów przygranicznych, szczególnie wzdłuż zewnętrznych granic UE, 2.5 Zwiększanie dostępności transportowej do ośrodków wojewódzkich. • Cel 3 • zagadnienia instytucjonalno-prawne

  14. Koncepcja Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2030 • Zgodnie z przyjętą przez RM Koncepcją Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2030Lublin uznany został jako jeden z głównych krajowych ośrodków miejskich pełniących funkcje metropolitalne • KPZK nakłada również konieczność opracowania na poziomie regionalnym planów zagospodarowania przestrzennego i strategii rozwoju dla obszarów metropolitalnych

  15. KPZK 2030 - a PZP WL Potencjały obszarów funkcjonalnych (w trakcie prac nad PZP WL)

  16. Założenia Krajowej Polityki Miejskiej • Na poziomie rządowym trwają prace nad opracowaniem Krajowej Polityki Miejskiej • Obecnie toczy się debata nad projektem Założeń KPM • Jednym z wyzwań wskazanych w projekcie KPM jest: • poprawa jakości planowania, zarządzania i współpracy międzygminnej, w tym na obszarach funkcjonalnych miast oraz poprawa systemu finansowania, a także uwarunkowań prawnych rozwoju ośrodków miejskich

  17. Instrumenty polityki regionalnej - przykłady • Kontakt terytorialny • programowy instrument koordynacji służący poprawie efektywności działań rozwojowych (głównie inwestycyjnych) ukierunkowanych terytorialnie, realizowanych przez różne podmioty publiczne i ustalonych w procesie uzgodnień pomiędzy nimi. • ITI (Zintegrowane Inwestycje Terytorialne) • obszary, gdzie istnieje konieczność zaangażowania wsparcia z więcej niż jednego priorytetu z jednego lub kilku programów operacyjnych, • Przewiduje on możliwość delegowania zarządzania i wdrażania ITI na niższy poziom np. do władz lokalnych. • Grant globalny • część pomocy, której wdrażanie i zarządzanie może zostać powierzone jednemu lub kilku pośrednikom, w tym władzom lokalnym, • wykorzystywana do wspierania lokalnych inicjatyw rozwojowych.

  18. Gdzie może zostać zastosowane podejście terytorialne* Relacje OF – OSI – OP • Najważniejsze OF/OSI/OP punktu widzenia wyzwań i celów rozwoju terytorialnego całego kraju: KSRR • 3 OSI „konkurencyjnościowe” (cel 1) • 5 OSI „spójnościowych” = OP (cel 2) KPZK • 4 wybrane OF (przyrodnicze) • Relacje OF-OSI-OP na potrzeby programowania polityki spójności * Źródło: MRR

  19. Gdzie może zostać zastosowane podejście terytorialne* Rodzaje obszarów : * Źródło: MRR

  20. Wyznaczenie OSI – propozycje podejścia* Trzy główne nurty do zastosowania w programach operacyjnych Realizacja polityk za pomocą zintegrowanego podejścia terytorialnego może być prowadzona na trzy sposoby: • Zaprojektowanie specjalnych osi priorytetowych – dla OSI i OF w programach operacyjnych (zwłaszcza regionalnych) lub skonstruowanie specjalnych programów • Rozwiązania kombinowane – różne mechanizmy zapewniające premiowanie wsparcia na rzecz OSI w ramach „zwykłych” (tematycznych) priorytetów programów sektorowych i regionalnych. • Zastosowanie algorytmów podziału środków pomiędzy województwa uwzględniających wiele czynników. M.in. algorytm uwzględniający potencjały i potrzeby wybranych OSI, OP. * Źródło: MRR

  21. Podstawowe wyzwanie - przełamywanie niedorozwoju ! • Przyspieszenie zmian strukturalnych, m.in.: • rozwój sektorów o wyższej produktywności (przemysłów zaawansowanych technologicznie i usług wiedzy); • podnoszenie poziomu kwalifikacji • przeciwdziałanie „drenażowi mózgów” • Wsparcie rozwoju firm i przedsiębiorczości (baza dochodowa); • zwiększanie dostępności komunikacyjnej ośrodków wzrostu - uzyskanie spójności funkcjonalnej (zewnętrznej i wewnętrznej).

  22. Pozycja rozwojowa województwa lubelskiego START do budowania i modelowania przyszłości regionu

  23. Pozycja rozwojowa - uwarunkowania rozwoju województwa Przyszły rozwój województwa lubelskiego warunkowany będzie: Efektywnym wykorzystywaniem właściwie zidentyfikowanych potencjałów rozwojowych województwa Odważnym zaprojektowaniem i realizacją projektów prorozwojowych, zintegrowanych i innowacyjnych

  24. Pozycja rozwojowa województwa lubelskiego Ilość wytwarzanego PKB na jednostkę powierzchni

  25. Pozycja rozwojowa województwa lubelskiego Potencjał finansowy samorządów Zamożność samorządów – dochody na mieszkańca w 2011r. (metoda decylowa) • Gminy o najniższej zamożności per capita zlokalizowane są głównie w południowej części województwa • Najwięcej gmin bardziej zamożnych występuje w okolicach miast: Łęczna, Biała Podlaska, Puławy, Lublin, Zamość • Lublin – 15. miejsce wśród miast wojewódzkich (3170 zł/os.) • Powiaty grodzkie: Zamość – 13. miejsce, Biała Podlaska 31. miejsce, Chełm - 37. miejsce Źródło: Pismo Samorządu Terytorialnego Wspólnota, Nr 27-28/1085-1086

  26. Pozycja rozwojowa województwa lubelskiego PKB per capita w 2009 roku, w podregionach NUTS 3 • Obszary funkcjonalne największych miast stanowią bieguny wzrostu • - generują największą wartość PKB zarówno w skali kraju jak i regionów • Wszystkie podregiony z terenu województwa lubelskiego charakteryzuje wskaźnik PKB per capita poniżej średniej dla Polski • Polska = 100% Źródło: GUS

  27. Pozycja rozwojowa - ludność Saldo migracji (2010) • W województwie lubelskim utrzymuje się ujemny bilans migracyjny: • ok. -5 tys. os w 2010 r. • Dodatnie saldo migracji w strefach podmiejskich: Lublina, Zamościa, Puław, Białej Podlaskiej, Chełma • Największy ubytek migracyjny dotyczy miast regionu oraz gmin z południowo-wschodniej części województwa Oprac. własne 2012 Dane GUS

  28. Pozycja rozwojowa - ludność Saldo przyrostu naturalnego (2010) • W województwie lubelskim notowany jest ujemny przyrost naturalny • ponad -400 os w 2010r. • Dodatni przyrost naturalny notowany jest w miastach i strefach podmiejskich: Lublina, Białej Podlaskiej, Zamościa, Łęcznej, Biłgoraja • Najniższy wskaźnik przyrostu naturalnego charakteryzowała przede wszystkim gminy wiejskie Oprac. własne 2012 Dane GUS

  29. Pozycja rozwojowa - wskaźnik obciążenia demograficznego • Liczba osób w wieku nieprodukcyjnym przypadająca na 100 osób w wieku produkcyjnym Oprac. własne 2012 Dane GUS za 2010 r.

  30. Pozycja rozwojowa województwa lubelskiego Dojazdy do pracy Źródło: GUS

  31. Pozycja rozwojowa - migracje Dojazdy do pracy mieszkańców województwa lubelskiego • Największa liczba osób dojeżdżających do pracy dotyczy miasta Lublina – codziennie przyjeżdża do pracy 26,8 tys. osób. • W tym czasie z Lublina do innych gmin wyjeżdżało niemal pięciokrotnie mniej bo tylko 5,7 tys. osób. • Lublin posiada największe dodatnie saldo codziennych dojazdów (21,7 tys. osób). • Z 213 gmin województwa lubelskiego dodatnie salda posiadaj tylko 22, przy czym w 14 przypadkach są to miasta • Oprac. GUS • Dane GUS za 2006 r.

  32. Pozycja rozwojowa - migracje Kierunki dojazdów do pracy Oprac. P. Śleszyński 2012

  33. Pozycja rozwojowa - przedsiębiorczość • Widoczna jest koncentracja podmiotów gosp. wpisanych do rejestru REGON na 10 tys. ludności w strefach oddziaływania miast, głównie Lublina, Zamościa, Białej Podlaskiej Oprac. własne 2012 Dane GUS za 2010 r.

  34. Pozycja rozwojowa - przedsiębiorczość Największe firmy regionu Złota setka

  35. Prognoza demograficzna do 2035 roku W województwie lubelskim • do 2035 roku nastąpi ubytek ludności o około 13% mieszkańców • Prognozowany ubytek ludności nastąpi głównie w miastach -16% (w skali województwa) • Na wsi liczba ludności spadnie w stosunku do 2010 r. o -10% Oprac. własne 2012 Dane GUS

  36. Prognoza demograficzna do 2035 roku Ogółem • W skali województwa jedynie w powiecie lubelskim prognozowany jest ogólny przyrost liczby ludności: +18% • Najbardziej narażone na problemy wyludniania będą powiaty: • rycki: -34% • hrubieszowski: -29% • włodawski: -26% • krasnostawski: -25% • tomaszowski : -25% Oprac. własne 2012 Dane GUS

  37. Prognoza demograficzna do 2035 roku W miastach • Dodatnie saldo liczby ludności w miastach prognozowane jest jedynie w miastach powiatuzamojskiego: +1% • Najbardziej narażone na wyludnianie miast będą powiaty: • rycki: -53% • włodawski : -34% • opolski: -30% • chełmski: -27% • tomaszowski: -27% Oprac. własne 2012 Dane GUS

  38. Prognoza demograficzna do 2035 roku Obszary wiejskie • Dodatnie saldo liczby ludności na wsi prognozowane jest w powiatach: • lubelskim: +21% • łęczyńskim: +4% • świdnickim: +2% • Najbardziej narażone na wyludnianie wsi będą powiaty: • hrubieszowski : -37% • krasnostawski : -28% • tomaszowski : -24% Oprac. własne 2012 Dane GUS

  39. Lubelski Obszar Metropolitalny - myślenie strategiczne • Jak pokazują doświadczenia światowe, głównymi centrami rozwoju we współczesnej gospodarce są metropolie. • Stają się one „wyspami innowacji” • LOM oraz trafne określenie jego roli w strategii rozwoju może otworzyć nowe szanse na dodatkowe środki na rozwój (np. Kontrakt Terytorialny, instrumenty polityki spójności)

  40. Perspektywa LOM w 1971 r. - ujęcie historyczne

  41. Lubelski Obszar Metropolitalny - miejsce w Strategii • W Nowej Strategii Regionu,LOM rozpatrywany może być w trzech wymiarach:Regionalnym, Krajowym, Europejskim • Regionalny • jeden z głównych potencjałówrozwoju, • Krajowy • Centrum naukowe i wiedzy, innowacyjno-gospodarcze dla Polski Wschodniej, • Europejski • funkcje Współpracy Wschodniej • funkcje administracyjno-gospodarcze dlaEuropy

  42. Lubelski Obszar Metropolitalny - podejście terytorialne • Lubelski Obszar Metropolitalny postrzegany jako: • obszar funkcjonalny (KPZK) • obszar problemowy (konflikty przestrzenne, funkcjonalne i inne) • potencjalny obszar strategicznej interwencji (KSRR)

  43. Lubelski Obszar Metropolitalny - teza główna • TEZA GŁÓWNA • Nie da się zbudować dobrej Strategii Regionu • bez dobrej Strategii LOM oraz Lublina – i odwrotnie

  44. ? Lubelski Obszar Metropolitalny - jako potencjał rozwojowy regionu • PYTANIE • (problem) • Jak wykorzystać potencjał Lublina oraz kształtującego się Lubelskiego Obszaru Metropolitalnego (LOM) dla rozwoju: • Regionu Lubelskiego • Lubelskiego Obszaru Metropolitalnego • Miasta Lublina

  45. Pozycja rozwojowa Lubelskiego Obszaru Metropolitalnego • Powierzchnia Oprac. własne 2012 Dane GUS

  46. Pozycja rozwojowa Lubelskiego Obszaru Metropolitalnego • Ludność w 2010 r. Oprac. własne 2012 Dane GUS

  47. Pozycja rozwojowa Lubelskiego Obszaru Metropolitalnego • Gęstość zaludnienia, liczba JST Oprac. własne 2012 Dane GUS

  48. Pozycja rozwojowa - ranking metropolitalności • Ranking Metropolitalności Miast Polskich (NORDEA METROX) • Składowe elementy: • - usieciowienie i koncentracja procesów • - siła i nowoczesność gospodarki • - jakość i rozmach życia • Lublin – 11. miejsce Źródło: Dzienni Wschodni

  49. Pozycja rozwojowa - Wyzwania LOM • Poprawa zewnętrznej dostępności komunikacyjnejregionu • Skomunikowanie i integracja wewnętrzna LOM • Niewielka liczba rozwiniętych funkcji metropolitalnych • Rosnące, lecz wciąż niewielkie • znaczenie Lublina w sieci miast • Polskich • - poprawa konkurencyjności • - zwiększenie poziomu inwestycji zewnętrznych

  50. Pozycja rozwojowa - oddziaływanie Lublina Budownictwo mieszkaniowe • W latach 2006 – 2010 zauważalne jest : • nasilenie budownictwa mieszkaniowego • wzrost liczby mieszkań oddanych do użytkowania Źródło: GUS

More Related