1 / 15

„Wybrane elementy usług asystenckich w polskim systemie wsparcia osób niepełnosprawnych„

Pełnosprawny Student III Kraków, 16-17 września 2009 r. „Wybrane elementy usług asystenckich w polskim systemie wsparcia osób niepełnosprawnych„ Przygotował Marek Stępniak Fundacja Fuga Mundi Ul. Peowiaków 12, 20 - 007 Lublin Tel. (0-81) 534-26-01, fax (0-81) 534-83-76

pascal
Download Presentation

„Wybrane elementy usług asystenckich w polskim systemie wsparcia osób niepełnosprawnych„

An Image/Link below is provided (as is) to download presentation Download Policy: Content on the Website is provided to you AS IS for your information and personal use and may not be sold / licensed / shared on other websites without getting consent from its author. Content is provided to you AS IS for your information and personal use only. Download presentation by click this link. While downloading, if for some reason you are not able to download a presentation, the publisher may have deleted the file from their server. During download, if you can't get a presentation, the file might be deleted by the publisher.

E N D

Presentation Transcript


  1. Pełnosprawny Student III Kraków, 16-17 września 2009 r. „Wybrane elementyusług asystenckich w polskim systemie wsparcia osób niepełnosprawnych„ Przygotował Marek Stępniak Fundacja Fuga Mundi Ul. Peowiaków 12, 20 - 007 Lublin Tel. (0-81) 534-26-01, fax (0-81) 534-83-76 www.ffm.pl e-mail: mareks@ffm.pl

  2. INSTYTUCJA OSOBISTEGO ASYSTENTA W AKTACH PRAWA MIĘDZYNARODOWEGO Standardowe Zasady Wyrównywania Szans Osób Niepełnosprawnych/Rezolucja ONZ nr 48/96 z 20 grudnia 1993 r./ Zasada 4. Służby wspierające • Podniesienie poziomu niezależności życiowej • Gwarancje dostępności do sprzętu, urządzeń pomocniczych • Wspieranie opracowania programów zindywidualizowanej pomocy za pośrednictwem osobistych asystentów, zwłaszcza dla osób o największym stopniu niepełnosprawności

  3. USŁUGI ASYSTENCKIE • W SYSTEMIE PRAWA POLSKIEGO • Wprowadzenie zawodu asystenta osoby niepełnosprawnej do klasyfikacji zawodów.[Rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 grudnia 2004 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalności dla potrzeb rynku pracy oraz zakresu jej stosowania, Asystent ON (symbol zawodu 346 (02)] • 2. Określenie przez MEN „Podstawy programowej kształcenia w zawodzie asystenta osoby niepełnosprawnej”. [MEN wymaga ukończenia przez te osoby szkoły policealnej w trybie rocznego kursu wg podstawy kształcenia]

  4. USŁUGI ASYSTENCKIE W PRZEPISACH PRAWA POLSKIEGO Usługi asystenckie (i/lub opiekuńcze) występują w: 1. Ustawie o pomocy społecznej(z dnia 12 marca 2004 r. Dz. U. 04.64.593, z dnia 15 kwietnia 2004 r.) 2. Ustawie o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych(z dnia 27 sierpnia 1997 r. Dz. U. Nr 123, poz. 776 z dnia 9 października 1997 r.)

  5. Ustawa o pomocy społecznej Dział II Świadczenia z pomocy społecznej - Zasiłki i usługi Art. 36 (w pkt 2 wymienia rodzaje i miejsce świadczenia usług) Świadczeniami z pomocy społecznej są: 1) świadczenia pieniężne: a) zasiłek stały, b) zasiłek okresowy, c) zasiłek celowy i specjalny zasiłek celowy, itd.. 2) świadczenia niepieniężne: ………………………………. w tym: l) usługi opiekuńcze w miejscu zamieszkania, w ośrodkach wsparcia oraz w rodzinnych domach pomocy, m) specjalistyczne usługi opiekuńcze w miejscu zamieszkania oraz w ośrodkach wsparcia, n) mieszkanie chronione, o) pobyt i usługi w domu pomocy społecznej, itd.

  6. Ustawa o pomocy społecznej • Art. 17 (obowiązki gminy w zakresie usług asystenckich) • 1. Do zadań własnych gminy o charakterze obowiązkowym należy: • opracowanie i realizacja gminnej strategii rozwiązywania problemów społecznych ze szczególnym uwzględnieniem programów pomocy społecznej, profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych i innych, których celem jest integracja osób i rodzin z grup szczególnego ryzyka; • w tym w pkt: • 11) organizowanie i świadczenie usług opiekuńczych, w tym specjalistycznych, w miejscu zamieszkania, z wyłączeniem specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi;

  7. Ustawa o pomocy społecznej Art. 18 (zadnia zlecane gminie w zakresie usług asystenckich) 1. Do zadań zleconych z zakresu administracji rządowej realizowanych przez gminę należy: 1) przyznawanie i wypłacanie zasiłków stałych; 2) opłacanie składek na ubezpieczenie zdrowotne określonych w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia; 3) organizowanie i świadczenie specjalistycznych usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania dla osób z zaburzeniami psychicznymi; 4) przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych na pokrycie wydatków związanych z klęską żywiołową lub ekologiczną; 5) prowadzenie i rozwój infrastruktury środowiskowych domów samopomocy dla osób z zaburzeniami psychicznymi; 6) realizacja zadań wynikających z rządowych programów pomocy społecznej, mających na celu ochronę poziomu życia osób, rodzin i grup społecznych oraz rozwój specjalistycznego wsparcia; 7) przyznawanie i wypłacanie zasiłków celowych, a także udzielanie schronienia, posiłku oraz niezbędnego ubrania cudzoziemcom, o których mowa w art. 5a. 2. Środki na realizację i obsługę zadań, o których mowa w ust. 1, zapewnia budżet państwa.

  8. Ustawa o pomocy społecznej • art. 50 (określa warunki i zakres usług) • Osobie samotnej, która z powodu wieku, choroby lub innych przyczyn wymaga pomocy innych osób, a jest jej pozbawiona, przysługuje pomoc w formie usług opiekuńczych lub specjalistycznych usług opiekuńczych. • 2. Usługi opiekuńcze lub specjalistyczne usługi opiekuńcze mogą być przyznane również osobie, która wymaga pomocy innych osób, a rodzina, a także wspólnie niezamieszkujący małżonek, wstępni, zstępni nie mogą takiej pomocy zapewnić. • 3. Usługi opiekuńcze obejmująpomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych, opiekę higieniczną, zaleconą przez lekarza pielęgnację oraz, w miarę możliwości, zapewnienie kontaktów z otoczeniem. • 4. Specjalistyczne usługi opiekuńcze są to usługi dostosowane do szczególnych potrzeb wynikających z rodzaju schorzenia lub niepełnosprawności, świadczone przez osoby ze specjalistycznym przygotowaniem zawodowym. • [Rozporządzenie określa m.in. zakres i wymagania dot. przyg. zawodowego] • 5. Ośrodek pomocy społecznej, przyznając usługi opiekuńcze, ustala ich zakres, okres i miejsce świadczenia.

  9. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 22 września 2005 r. w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych § 1. Rozporządzenie określa: 1)  rodzaje specjalistycznych usług opiekuńczych, zwanych dalej "specjalistycznymi usługami"; 2)kwalifikacje osób świadczących specjalistyczne usługi; 3)  warunki i tryb ustalania oraz pobierania opłat za specjalistyczne usługi świadczone osobom z zaburzeniami psychicznymi; 4)  warunki częściowego lub całkowitego zwolnienia z opłat, o których mowa w pkt 3.

  10. § 2.Ustala się następujące rodzaje specjalistycznych usług dostosowanych do szczególnych potrzeb osób wymagających pomocy w formie specjalistycznych usług, wynikających z rodzaju ich schorzenia lub niepełnosprawności, świadczone przez osoby ze specjalistycznym przygotowaniem zawodowym:   1)  uczenie i rozwijanie umiejętności niezbędnych do samodzielnego życia, w tym zwłaszcza: a)    kształtowanie umiejętności zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych i umiejętności społecznego funkcjonowania, motywowanie do aktywności, leczenia i rehabilitacji, prowadzenie treningów umiejętności samoobsługi i umiejętności społecznych oraz wspieranie, także w formie asystowania w codziennych czynnościach życiowych, w szczególności takich jak: –        samoobsługa, zwłaszcza wykonywanie czynności gospodarczych i porządkowych, w tym umiejętność utrzymania i prowadzenia domu, –        dbałość o higienę i wygląd, –        utrzymywanie kontaktów z domownikami, rówieśnikami, w miejscu nauki i pracy oraz ze społecznością lokalną, –        wspólne organizowanie i spędzanie czasu wolnego, –        korzystanie z usług różnych instytucji, b)    interwencje i pomoc w życiu w rodzinie, w tym: –        pomoc w radzeniu sobie w sytuacjach kryzysowych - poradnictwo specjalistyczne, interwencje kryzysowe, wsparcie psychologiczne, rozmowy terapeutyczne, –        ułatwienie dostępu do edukacji i kultury, –        doradztwo, koordynacja działań innych służb na rzecz rodziny, której członkiem jest osoba uzyskująca pomoc w formie specjalistycznych usług, –        kształtowanie pozytywnych relacji osoby wspieranej z osobami bliskimi, –        współpraca z rodziną - kształtowanie odpowiednich postaw wobec osoby chorującej, niepełnosprawnej, c)    pomoc w załatwianiu spraw urzędowych, w tym: –        w uzyskaniu świadczeń socjalnych, emerytalno-rentowych, –        w wypełnieniu dokumentów urzędowych, d)    wspieranie i pomoc w uzyskaniu zatrudnienia, w tym zwłaszcza: –        w szukaniu informacji o pracy, pomoc w znalezieniu zatrudnienia lub alternatywnego zajęcia, w szczególności uczestnictwo w zajęciach warsztatów terapii zajęciowej, zakładach aktywności zawodowej, środowiskowych domach samopomocy, centrach i klubach integracji społecznej, klubach pracy, –        w kompletowaniu dokumentów potrzebnych do zatrudnienia, –        w przygotowaniu do rozmowy z pracodawcą, wspieranie i asystowanie w kontaktach z pracodawcą, –        w rozwiązywaniu problemów psychicznych wynikających z pracy lub jej braku,  

  11. e)    pomoc w gospodarowaniu pieniędzmi, w tym: –        nauka planowania budżetu, asystowanie przy ponoszeniu wydatków, –        pomoc w uzyskaniu ulg w opłatach, –        zwiększanie umiejętności gospodarowania własnym budżetem oraz usamodzielnianie finansowe;   2)  pielęgnacja - jako wspieranie procesu leczenia, w tym: a)    pomoc w dostępie do świadczeń zdrowotnych, b)    uzgadnianie i pilnowanie terminów wizyt lekarskich, badań diagnostycznych, c)    pomoc w wykupywaniu lub zamawianiu leków w aptece, d)    pilnowanie przyjmowania leków oraz obserwowanie ewentualnych skutków ubocznych ich stosowania, e)    w szczególnie uzasadnionych przypadkach zmiana opatrunków, pomoc w użyciu środków pomocniczych i materiałów medycznych, przedmiotów ortopedycznych, a także w utrzymaniu higieny, f)    pomoc w dotarciu do placówek służby zdrowia, g)    pomoc w dotarciu do placówek rehabilitacyjnych;   3)  rehabilitacja fizyczna i usprawnianie zaburzonych funkcji organizmu w zakresie nieobjętym przepisami ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135, z późn. zm.3)): a)    zgodnie z zaleceniami lekarskimi lub specjalisty z zakresu rehabilitacji ruchowej lub fizjoterapii, b)    współpraca ze specjalistami w zakresie wspierania psychologiczno-pedagogicznego i edukacyjno-terapeutycznego zmierzającego do wielostronnej aktywizacji osoby korzystającej ze specjalistycznych usług;   4)  pomoc mieszkaniowa, w tym: a)    w uzyskaniu mieszkania, negocjowaniu i wnoszeniu opłat, b)    w organizacji drobnych remontów, adaptacji, napraw, likwidacji barier architektonicznych, c)    kształtowanie właściwych relacji osoby uzyskującej pomoc z sąsiadami i gospodarzem domu;   5)  zapewnienie dzieciom i młodzieży z zaburzeniami psychicznymi dostępu do zajęć rehabilitacyjnych i rewalidacyjno-wychowawczych, w wyjątkowych przypadkach, jeżeli nie mają możliwości uzyskania dostępu do zajęć, o których mowa w art. 7 ustawy z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz. U. Nr 111, poz. 535, z późn. zm.4)).

  12. § 3. 1. Specjalistyczne usługi są świadczone przez osoby posiadające kwalifikacje do wykonywania zawodu: pracownika socjalnego, psychologa, pedagoga, logopedy, terapeuty zajęciowego, pielęgniarki, asystenta osoby niepełnosprawnej, opiekunki środowiskowej, specjalisty w zakresie rehabilitacji medycznej, fizjoterapeuty. 2. Osoby świadczące specjalistyczne usługi dla osób z zaburzeniami psychicznymi muszą posiadać co najmniej półroczny staż pracy w jednej z następujących jednostek:   1)  szpitalu psychiatrycznym;   2)  jednostce organizacyjnej pomocy społecznej dla osób z zaburzeniami psychicznymi;   3)  placówce terapii lub placówce oświatowej, do której uczęszczają dzieci z zaburzeniami rozwoju lub upośledzeniem umysłowym;   4)  ośrodku terapeutyczno-edukacyjno-wychowawczym;   5)  zakładzie rehabilitacji. 3. W uzasadnionych przypadkach specjalistyczne usługi mogą być świadczone przez osoby, które zdobywają lub podnoszą wymagane kwalifikacje zawodowe określone w ust. 1, posiadają co najmniej roczny staż pracy w jednostkach, o których mowa w ust. 2, i mają zapewnioną możliwość konsultacji z osobami świadczącymi specjalistyczne usługi, posiadającymi wymagane kwalifikacje. 4. Osoby świadczące specjalistyczne usługi dla osób z zaburzeniami psychicznymi muszą posiadać udokumentowane przeszkolenie w zakresie prowadzenia treningów umiejętności społecznych przewidywanych w zakresie specjalistycznych usług.

  13. W rozwiązaniach ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych • usługi asystenckie występują, w formie: • 1. pracowników pomagających pracownikowi niepełnosprawnemu w pracy - w zakresie czynności ułatwiających komunikowanie się z otoczeniem, a także czynności niemożliwych lub trudnych do samodzielnego wykonania przez pracownika niepełnosprawnego na stanowisku pracy (Art. 26d. ust. 1.cyt. ustawy – przepis w praktyce martwy). • oraz osobom pracującym w charakterze: • 2. tłumacza języka migowego • 3. lektora dla niewidomych • 4. osoby towarzyszącej osobie niepełnosprawnej ruchowo zaliczonej do znacznego stopnia niepełnosprawności - podczas szkoleń zawodowych (Art. 40, pkt 5, cyt. ustawy). Brak w ustawie formalnych wymagań co do kwalifikacji usług asystenckich i ich zakresu, szczególnie przy ON ruchowo.

  14. cd. W rozwiązaniach ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych usługi asystenckie występują, w formie: 5. opiekunów osób niepełnosprawnych podczas ich udziału w turnusie rehabilitacyjnym. Opiekun nie musi mieć formalnego przygotowania do pracy, a zakres usług określa sama ON. 6. trenera pracy –w zakresie pomocy w wejściu i utrzymaniu się ON na rynku pracy, w kontaktach z pracodawcami i współpracownikami. Program wymaga aby usługi realizowane były przez osobę, która posiada specjalistyczne przygotowanie do świadczenia usług wspierających osobę niepełnosprawną w procesie zdobywania i utrzymywania zatrudnienia oraz do udzielania porad pracodawcy w rozwiązywaniu problemów związanych z zatrudnieniem osoby niepełnosprawnej. (Program pilotażowy PFRON – „Trener pracy”)

  15. Dziękuję za uwagę Marek Stępniak Fundacja Fuga Mundi • Ul. Peowiaków 12, 20 - 007 Lublin • Tel. (0-81) 534-26-01, fax (0-81) 534-83-76 www.ffm.pl, e-mail: mareks@ffm.pl Konferencja pod patronatem: Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, prof. dr hab. Barbary Kudryckiej Konferencja jest współfinansowana ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych

More Related